Ülkenin dört hazır giyim devlerinin yöneticileri yılbaşındaki hazır giyim fuarın gala gece yemeğinde her zamanki gibi birlikteydiler. Hepsi kendi ürün segment’leri ve müşteri profillerindeki kârlarından dolayı memnun olsalar da aralarındaki tatlı rekâbete binâen alttan alttan iğneleyci bir şekilde diğerlerine laf atmaktan da çekinmiyorlardı.

Türkiye Hazır Giyim Fuarı Gala Yemeği (Temsili), bizim oyuncular da sol alttaki masadaki 4 yönetici. Biraz baymış olmalarına bakmayın Bakan konuşmayı fazla uzatmış herhalde.

Muhabbetleri bu şekilde süregiderken, gala yemeği fotoğraflarını çekmek için masaya gelen fotoğrafçı dört yöneticinin de kadraja düzgün girmesini sağlamak adına yöneticilerin oturma düzeninde ufak bir değişiklik önerdi. Değişiklik yapılıp fotoğraf çekildikten sonra yan masadaki en büyük kumaş tedârikçi firmasının yöneticisinden geçen seneki fotoğraftaki dizilimin ciro sıralamasına göre olduğu, bu kuralın bu sene değişip değişmeyeceği konusunda bir yorum geldi. Bu söz keyifli muhabbeti bir anda bıçak gibi kesiverdi. Hakikaten de geçen senenin sıralaması o şekilde denk gelmişti. Ama ya bu sene nasıl olacaktı? Dördü aralarında lafı biraz geveledikten sonra “bakalım nasıl olacak, seneye görürüz” diye muhabbeti noktaladılar. Keyifli zararsız muhabbet bir anda yan masadan gelen patavatsız bir yorum ile bir anda gizli bir rekâbete dönmüştü. Dördü de evlerine dönerken yolda, bir sonraki sene en iyi ciroyu kendi firmasının yapması konusunda planlar yapmaya başlamıştı…

Hikaye mi anlatacaksın? Oyun var demiştin?!?

Pret-a-Porter ‘in hikayesi biraz dramatize etmiş olsam da genel hatlarıyla yukarıdaki gibi. Dört hazır giyim firmasından birinin sahibini temsil ettiğimiz oyunda, her biri 1 aya denk gelen 12 tur boyunca işçilerimizi çalıştırıp, yeni elbise tasarımları çıkartıp, bu tasarımları defilelerde sunup, para kazandığımız bir işçi yerleştirmeli 2 ilâ 4 kişilik ekonomik bir oyun. Aslında pek yeni bir oyun da değil Pret-a-Porter. Polonyalı tasarımcı Ignacy Trzewiczek‘in en bilinen oyunlarından olan oyun 2010 yılında piyasaya çıktığında çok sevilen bir oyun olmuştu. 2019 yılında bu defa bir kickstarter kampanyası ile karşımıza çıkan oyun, görsel olarak çok daha iyi bir şekilde, kuralları da biraz daha standartlaşmış bir şekilde geri dönmüş durumda.

2010 – 2011 Versiyonu Kapağı
2019 – 2020 Kickstarter versiyonu Kapağı

 

 

 

 

 

 

 

Temel olarak 12 tur 3’er çeyrek’e ayrılmış durumda. Her çeyrekte, 2 normal turda 3’er işçimizi aksiyon yerlerine yerleştirip çeyreğin 3. ayındaki defilede sunmak üzere bir elbise kolleksiyonunu oluşturmaya çalışıyoruz. Defile turlarında o çeyrekte oluşturduğumuz kolekisyonun çeşitli özelliklerine göre puan ve para alıyor ve koleksiyonu satıyoruz. Bu şekilde 4 farklı çeyrek bittiğinde en çok para ve puan toplamı olan oyuncu da oyunu kazanıyor (evet oyun sonu 1 para = 1 puan).

Ignacy Trzewiczek, Pret-a-Porter’in tasarımcısı

Tamam para puan, peki nasıl oynuyoruz?

Aksiyonlarımızda ne yapabiliyoruz dersek: yeni tasarım almak, bu tasarımları gerçekleştirmek için farklı renklerde kumaşlar almak, firmamızı güçlendirmek için yeni işçi ve yeni bina almak, oyun içi gerçekleştirmek için bazı kontratlara girmek son olarak da her ekonomik oyunda olduğu gibi paraya sıkıştığımızda (ya da riskli büyümek istersek) borç alabilmek. Aksiyon yerlerinin adedi sınırlı, alınan kartlar da ortak bir yerden çekildiği için kimin hangi sırayla hangi aksiyonu oynadığı büyük öneme sâhip. Kim neler aldığına göre o çeyrekteki defilede böyle bir koleksiyonla çıkacakmış diye ön görüp esnek bir şekilde hareket etmek gerekiyor. Koleksiyonların defiledeki gücü de 4 kategoriye göre belli oluyor: koleksiyonun büyüklüğü, kalitesi, ne kadar “trend” olduğu ve pazarlamasının (PR) ne kadar iyi yapıldığı. Bu 4 kategoriye göre koleksiyonlarınız puanlanıyor ve bir soraki defileyle oyuna devam ediyoruz.

Oyun genel board’ı (tabii genelde böyle düzenli beklemeyin OCD’li insan yoksa masada)

Ekonomik oyun diyorsun, herhalde birbirimizle epey etkileşim vardır?

Genel hatlarıyla bu aksiyonları alarak bir sistem kurmanız ve kurduğunuz sistemin rakiplerinizin sisteminden daha verimli olması gerekiyor. Tabii bu arada da her ekonomik oyunda olduğu gibi rakiplerinizi iyi tâkip etmeniz lâzım. Yoksa yaptığınız hamleler çeyrek sonundaki defilede pek de bir şey kazandırmayabilir. Ya da yapacağım hamleyle kime daha iyi kazık atabilirim diye de düşünebilirsiniz, adı üstünde ekonomik oyun 🙂 Bir çok aynı türde oyunda olduğu gibi Pret-a-porter’de de bir zengin daha da zenginleşiyor (rich gets richer) ya da diğer ismiyle kartopu etkisi (snowball effect) durumu net bir şekilde var. Oyunu bilen ve bilmeyen oyuncular aynı masadalarsa ya bilenler oyunu ilk 2 tur çok alttan alacak ya da bilmeyenler “Zâten eğlenmeye ve öğrenmeye geldim” gibi bir düşünceyle oynayacak. Hâni bir Food Chain Magnate durumu söz konusu değil ama oyunda pek bir düşeni kurtarma (catch-up) mekanizması bulunmuyor. Kuralları genel olarak çok net olmasına rağmen kökeni eski bir oyun olduğu için kolay unutulan bir miktar detay kural maalesef mevcut. 2010 versiyona göre bir hayli düzenleme yapılmış (ve olumlu olmuş) ama gene de bâzı oyuncuları “Abi… ama bu detay her şeyi değiştiriyor!!” noktasına getirebilir.

Kickstarter versiyonu nasıl bâri, güzel mi?

Çift katmanlı inlay’ler. Üstteki söküp oyunda kaynakları barındırması için kullanıyorsunuz, oldukça kullanışlı

Görseller ve komponent kalitesine gelince. Oyunun kickstarter versiyonu oldukça güzel parçalara ve görsellere sahip. Oyun tahtası ve tasarımlar çok albenili ve moda sektörünü temsilen oldukça renkli yapılmış. Parçalarımız da epey iyi kalitede. Kartların kalınlığı da iyi ama benim en çok sevidiğim farklı renkteki kumaş pulları oldu. Bayağı şirinler ve klasik renkli kaynak küplerine göre çok daha uygun olmuş. Oynadığım bâzı oyuncular tahtanın fazla renk cümbüşü olduğunu dolayısıyla da okunmasının biraz zor olduğunu söyleseler de genel kanı oyunun anlaşılır ve net olduğu. Kutusu da güzel inlay’ler ile geliyor ve oldukça özenilmiş, bir On Mars kutusu olmasa da oldukça iyi diyebilirim.

Elbise tasarım kartları. Kartlarda hangi parça renkli ise aslında o kart o parçayı ifâde ediyor (detay da detay…)

Kickstarter versiyonunda bir de tüm tasarım set’i için iki alternatif tasarım bulunuyor. Klasik set oyunun temasına uygun spor, gece, business, casual elbislerden (ya da aksesuar) oluşurken alternatif tasarım setinde baltalı Viking elbise parçaları gibi bambaşka elbiselere odaklanılmış. Bu iki setin tamamnen görsel olduğu ve oyun üzerinde bir etkisi olmadığını da vurgulayayım.

Ekonomik oyun denemek isterim, iyi bir başlangıç olur mu?

Özetlemek gerekirse, ilginç temalı işçi yerleştirmeli orta – ağır bir ekonomi oyunu istiyorsanız Pret-a-Porter iyi bir seçim olacaktır. Oyuncular arası etkileşimi seviyorsanız oyun bu konuda da oldukça iyi. Benim gördüğüm kadarıyla tekrar oynanabilirliği de epey yerinde ama bir süre sonra belli stratejiler kaçınılmaz olarak ortaya çıkacaktır. Benim en şikayet edebileceğim yer geriye düşen oyuncunun görebildiğim kadarıyla toparlamasının pek imkânı olmuyor olması, ama aynı klasmandaki bir çok ekonomi oyununda olan bir özellik. Bir de belki 2. ya da 3. defile oyundan çıkartılabilirmiş. Kezâ defilelerde hep aynı şeyi yapıyorsunuz. 4. defile öncesi çıkan kartlar özel olduğu için orası ilginç kalıyor ama 2. ve 3. defilede bir tekrar hissi oluşuyor. Öte yandan ben kendi board’ımda etkileşim olmadan oyun oynamak istiyorum diyenlere için Pret-a-Porter uygun olmayacaktır, o notu da düşeyim.

Benim yaklaşık 10 yıl önce ilk oynadığım ekonomik oyunlardandı ve o zamandan ağzımda çok güzel bir tad bırakmıştı. Yeni versiyonda da eski tadı genel itibâriyle buldum. Eski kuralların biraz daha derlenmiş toparlanmış olması da cabası.

Ülkemiz için bir diğer not da Pret-a-Porter’i İstanbul – Kadıköy Goblin Store’da (ya da web sitesinde) bulabilirsiniz.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu girin
Lütfen isminizi buraya girin